Wat is Artrose en wat kan ik hier zelf aan doen?

Hoeveel mensen hebben artrose?

Artrose komt onder de Nederlandse bevolking aanzienlijk vaker voor dan reumatoïde artritis (in de volksmond: reuma) en andere gewrichtsaandoeningen. Van alle Nederlanders  had in 2007 ongeveer 4,0% artrose [1]. Van de mensen ouder dan 45 jaar was dat 12,4% en onder de 65-plussers 17,2% [1]. Artrose komt bij vrouwen bijna twee keer zo vaak voor als bij mannen. Aangezien artrose vooral bij het ouder worden optreedt, is het de verwachting dat het percentage mensen met artrose de komende decennia flink zal toenemen in verband met de vergrijzing. Ook zijn er veel mensen met overgewicht, en in het algemeen bewegen we te weinig: het is bekend dat deze factoren de kans op artrose heel sterk beïnvloeden.

Bron: Nationaal Kompas (zie link onder aan deze pagina)

Bron: Nationaal Kompas (zie link onder aan deze pagina)

 

Ik ben bang dat ik ook artrose krijg. Wat kan ik doen om dit te voorkomen?

Artrose voorkomen is heel eenvoudig en tegelijk kan het veel inspanning van u vragen.

  • De meeste mensen die met artroseproblemen in de heupen of benen bij een orthopeed komen, hebben overgewicht. U hebt overgewicht wanneer uw BMI hoger is dan 25. Het BMI berekent u als volgt: uw lichaamsgewicht (in kg) deelt u door het kwadraat van uw lichaamslengte (in m). Dit getal is uw BMI. (U kunt het ook op deze website laten uitrekenen.) Bent u te zwaar? Dan is het misschien een goed idee om te proberen af te vallen.
  • Bepaalde voedingsmiddelen kunnen het ontstaan van artrose tegengaan of juist versnellen. U kunt daar al vroeg rekening mee houden en hierdoor de kans op het ontstaan van artrose verkleinen. Lees bijvoorbeeld het artikel over voeding en artrose.
  • Ook beweging is een belangrijke factor. Als u minder dan een half uur per dag beweegt, beweegt u echt te weinig. En een half uur bewegen per dag is echt het absolute minimum. Een uur of langer zou nog veel beter zijn! Bij ‘bewegen’ hoeft u overigens helemaal niet aan intensief sporten te denken: neem eens de fiets of de benenwagen in plaats van de auto, of maak regelmatig een rustige wandeling met een goede vriend of vriendin. U zult merken dat beweging niet alleen goed is voor de gewrichten, maar zeker ook voor uw algehele gezondheid (lichamelijk en psychologisch).
  • Aan de andere kant is er het gevaar van overbelasten: veel intensieve sporters krijgen vroeg of laat te maken met artrose. Als u merkt dat de gewrichten van uw benen of heupen warm worden, licht zwellen, kloppen, of pijn beginnen te doen, kan dit een signaal zijn dat u echt rustiger aan moet gaan doen!

Wat niet te voorkomen is: Een flinke valpartij of een ander trauma kan ook de oorzaak zijn van de ontwikkeling van artrose. Vaak ontstaat artrose dan in het gewricht dat de klap heeft geïncasseerd. Als u enkele maanden tot een jaar na zo’n incident nog last heeft van het gewricht, of als ergens in die periode het gewricht weer pijn gaat doen (na een periode van schijnbaar herstel), dan is de kans groot dat u in dit gewricht artrose heeft ontwikkeld.

Soms kan ook een operatie artrose veroorzaken: bijvoorbeeld een operatie aan de meniscus (in de knie) of een kijkoperatie in een gewricht.

wandelen

Wat is artrose precies?

Hoewel artrose meestal alleen geassocieerd wordt met gewrichtsslijtage en kraakbeenslijtage, is er bij dit ziektebeeld zeker ook sprake van een ontsteking, die een direct gevolg is van de ontstane schade [2]. De kraakbeenslijtage, en uiteindelijk het bot-op-bot contact door de afwezigheid van kraakbeen, leidt samen met de lokale ontsteking tot de kenmerkende pijnklachten, de zwelling en de stijfheid. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is het kraakbeen zelf niet gevoelig. Kraakbeen bevat naast chondrocyten (cellen die kraakbeen maken en onderhouden) geen andere cellen, dus ook geen zenuwcellen die de toegenomen schade of wrijving kunnen detecteren (zie ook ‘Hoe zit kraakbeen in elkaar?‘). Botten en synovia (gewrichtsslijmvliezen) bevatten wel zenuwcellen, die ontstekingsfactoren in de gewrichtsvloeistof en bot-op-bot contact kunnen signaleren, en dit wordt door de hersenen herkend als ‘pijn’. De vrijgekomen ontstekingsfactoren (prostaglandinen en cytokinen) stimuleren verdere kraakbeenafbraak en nieuwe ontstekingsreacties, en kunnen soms ook via de circulatie in andere gewrichten ontstekingen en vervolgens artrose veroorzaken.

In tegenstelling tot reumatoïde artritis, uit artrose zich bij veel mensen in slechts één gewricht, al kan dit zich wel uitbreiden naar meerdere gewrichten (wanneer dit meer dan 5 gewrichten betreft, heet het ‘polyartrose’). In veruit de meeste gevallen is het gewricht van de knie of de heup aangetast [1].

Artrose plaatje

Ik heb artrose, wat kan ik hier nog aan doen?

De adviezen die hierboven genoemd zijn voor het voorkomen van artrose kunt u ook ter harte nemen als u al artrose hebt.

  • Het is nooit te laat om te beginnen met afvallen indien u overgewicht heeft: iedere kilo die u kunt verliezen, is weer een kilo minder druk op het gevoelige gewricht (dit geldt vooral indien het een gewricht van de heup of een been betreft). Ook is het bekend dat overtollig vetweefsel een negatieve invloed heeft op de stofwisselingsprocessen en op (laaggradige) ontstekingsreacties. Zoals eerder genoemd, spelen (laaggradige) ontstekingsreacties een belangrijke rol in het versnellen van de kraakbeenafbraak en in het veroorzaken van pijn. Het is dus zeker een goed idee om te werken naar een gezond gewicht!
  • Ook als u al artrose heeft, kan het aanpassen van uw dieet nog een verschil maken. Sommige voedingsmiddelen zijn ontstekingsremmend of juist ontstekingsversterkend en hebben daardoor een invloed op uw klachten. Lees bijvoorbeeld ons artikel over voeding tegen artrose.
  • Beweging blijft ook belangrijk als u al artrose heeft. Uw eerste reactie zal wellicht zijn: maar bewegen doet zo’n pijn, dan moet ik toch niet daarmee blijven doorgaan? Maar juist als u artrose heeft, moet u ook in beweging blijven. Te weinig beweging kan het degeneratieve proces zelfs versnellen. Daarnaast is het heel fijn om ondanks uw klachten actief te blijven en deel te blijven nemen aan allerlei activiteiten. Wanneer het lopen pijn doet, zou u ervoor kunnen kiezen om wat meer te gaan fietsen. Of u kunt bij een fysiotherapeut vragen wat voor oefeningen u zou kunnen doen om uw stijve gewricht in een betere conditie te brengen (zie onderaan dit artikel een reeks verwijzingen naar artikelen waar ook oefeningen in staan). U zult zien: dat verbetert uw kwaliteit van leven! Lees verder hierover in het artikel over spierversterking.
  • Sporten kunt u beter helemaal niet meer doen als u eenmaal artrose heeft aan een gewricht dat u daarmee belast. Want bij het sporten is de kans op overbelasten aanzienlijk aanwezig. U zult bij het sporten soms onverwachtse bewegingen (moeten) maken, waarbij er misschien extra schade ontstaat in de gewrichten. Dus: beweging is belangrijk en beweging is onmisbaar, blijf bewegen! Maar kijk alstublieft uit met intensieve (sport)activiteiten!

Verder kunt u gebruik maken van voedingssupplementen met een herstellende invloed op de gewrichten. Een prachtig voorbeeld hiervan noemde orthopedisch chirurg Jan Ide de Jong onlangs in het programma ‘Altijd Jong’. De video hiervan kunt u bekijken door op de link te klikken.

Wilt u graag weten of u artrose heeft? Dan zou u het artikel over het verschil tussen artrose en reuma eens moeten lezen.

Er zijn ook meer toegespitste artikelen, met uitgelegde oefeningen, over artrose in de handen of in de duim, artrose in de nek, artrose in de enkel, voet of teen, artrose in de heup, artrose in de pols, artrose in de rug, artrose in de schouder, artrose in de knie, artrose in de kaak en artrose in de elleboog.

Als u met de ernst van uw klachten niet kunt blijven functioneren na het opvolgen van deze adviezen, dan kunt u uiteindelijk naar een orthopeed om een gewrichtsvervanging te laten doen. Bijna alle gewrichten kunnen middels een operatie vervangen worden door een prothese. Lees meer over de knieprothese.

Wilt u een persoonlijk advies van ons? U kunt een contactaanvraag doen via het contactformulier. Geef daarbij a.u.b. zo specifiek mogelijk aan wat uw klachten zijn, welke onderzoeken er al zijn verricht (bijvoorbeeld welke diagnose u heeft gekregen van een arts) en wat uw precieze vraag is.

Wilt u meer informatie over wat u zelf kunt doen bij artrose? U kunt een boekje over ‘Bewegen zonder pijn’ gratis downloaden via onze website!

Lees meer over GroenlipmosselCurcumine en Zwarte bes: dit zijn enkele natuurlijke ontstekingsremmers bij artrose, die meestal veilig naast de reguliere medicatie gebruikt kunnen worden!

Meer artikelen lezen in ons kenniscentrum

 

[1] http://www.nationaalkompas.nl/gezondheid-en-ziekte/ziekten-en-aandoeningen/bewegingsstelsel-en-bindweefsel/artrose/omvang/

[2] De Valk, H. (2007) Laaggradige ontsteking oorzakelijke factor bij veel ziektebeelden. Tijdschrift voor Orthomoleculaire Geneeskunde 2;9-17.

Deel dit bericht

Stuur door via e-mail Print pagina

Gratis boekje "Bewegen zonder pijn"

Download nu gratis het boekje ‘Bewegen zonder pijn’ t.w.v. € 4,95.

Download gratis

Heeft u vragen? Wij helpen u graag.
Neem contact op.

Beoordeling van dit artikel:
[Totaal: 52    Gemiddelde: 3.4/5]
(advertentie)
Gezondheid aan huis